Yönetmen: Sean S. Cunningham
Senaryo: Victor Miller
Makyaj ve Efekt: Tom Savini
Yapım: 1980 ABD Süre: 95 Dakika
Oyuncular: Betsy Palmer, Adrienne King, Jeannine Taylor, Robbi Morgan, Kevin Bacon, Ari Lehman

2009 yapımı yeniden çevrim filmiyle tekrar gündemde olan Friday the 13th filminin, 1980 yılı yapımı orjinalinin incelemesini daha önce yapmış ve sitemizde yayınlamıştım. Şu an güncel olan ve iyimi kötümü tartışmalarını da beraberinde getiren remake vesilesiyle eski yazımı güncelleyip yeniden yayınlamaya karar verdim.

Friday The 13th filmini gerçekten takdir etmek istiyorsanız (Serinin diğer filmlerine değil sadece ilk filme atıfta bulunuyorum, gerçi aynı şeyleri serinin diğer filmleri için de söylemek mümkün), filmi birkaç kez izlemeniz gerekecek. İlk seferinde film ve seri hakkında reklamlardan, ürünlerden, “Kabus” ibaresinden, hokey maskesinden (filmin orijinal fragmanlarının hiçbirinde gösterilmemiştir), devam filmlerinin posterlerinden ve özellikle sağdan soldan duyduklarınızdan öğrendiğiniz ya da bildiğinizi sandığınız her şeyi unutun ve bu gösteriyi sanki film hakkında hiçbir bilginiz yokmuş gibi izleyin – özellikle devam filmleri çekileceğini bilmeden – (Bunu okuyan kişiler arasında diğer bölümlerden en azından bir ikisini izlemiş birçok kişi olduğuna eminim, ama izlemeyenler varsa gerçekten onların yerinde olmak isterdim – böylece ileride ne olacağı hakkında gerçekten hiçbir şey bilmeden tüm seriyi baştan izleyebilmek için). Bunu, başlangıçta açıklananların bir parçası gibi düşünün. Jason adında küçük bir çocuğun boğulması ve 2 kamp rehberinin öldürülmesi nedeniyle kapanan yaz kampının 20 yıldan uzun bir süre sonra yeniden açılmasının öyküsü. Bu filmin vahşet filmi kalıplarına tam oturacağını düşünmeyin, bu filmin hortlak hikayesi kalıbına tam oturacağını düşünmeyin, sadece izleyin ve bekleyin film kendisini anlatsın.

Ardından, bir süre sonra Jason Goes To Hell: The Final Friday (Jason Cehenneme Git: Son Cuma) ve Freddy Vs. Jason (Freddy Jason’a Karşı) dahil serinin devam filmlerini izledikten sonra bu filmi tekrar izleyin, gerçi bazı temel bölümleri izlemek de yeterli olacaktır (veya siz de benim gibi serinin büyük bir hayranıysanız, mesela 2. – 7. bölümleri izledikten sonra bu filmi tekrar izleyin, sonra Freddy Vs. Jason (Freddy Jason’a Karşı) bölümünü izleyip bir kez daha ilk bölümü izleyin).

Çünkü, hepsini izledikten sonra önceki bölümleri yeni açılar ve yeni bilgiler ışığında tekrar izlerken yeni şeyler keşfedeceksiniz. Bu filmlerde, onlara yüzeysel bakış açılarıyla verilen itibardan çok çok daha fazlası var. Belki bu kısmen Rorshach etkisine bağlanabilir, yani mürekkep lekesine baktığınızda gördüğünüz her şey kendi yorumunuza dayanır ve sayfaya o lekeyi yapan adamın o an ne düşündüğünün konuyla hiç ilgisi yoktur çünkü filmlerin çoğunun senaristi veya yönetmeni farklı olmasına rağmen tüm bu alt akımların nasıl planlandığını gerçekten açıklayamıyorum. Ama şunu söyleyebilirim ki ben onları gördüm.

Bunların ne olduğunu tam olarak anlatamam çünkü sadece ilk Friday The 13th filmi ya da filmin gizemini bozan diğer büyük ipuçları değil, en sonuncusuna kadar tüm filmlerdeki küçük ipuçları da dahil, film keyfinizi bozmak istemiyorum (dip not olarak, Jason X hariç olmak üzere benim alt akımlarla ilgili görüşüme uymayan ve daha önce olup biten tüm olaylara biraz yanlış açılardan bakan ve yeni noktalar keşfetmek yerine özellikle zaman mevhumu konusunda bana yanlış gelen şeylerle dolu olan Bölüm VIII’i bunun dışında tutuyorum). Size filmi bozacak ipucu sayılmayacak bir şey söyleyebilirim – bazen, filmi ne zaman izlesem, başka zamanlarda olmayan bazı güçsüz sesler duyuyorum. Acaba yine Rorshach mı? Ya da, zihninizin size oyun oynamasına neden olan gerçekten etkileyici bir atmosfer mi oluşuyor? Her neyse, bunu tuhaf buluyorum – her zaman orada olduğunu bildiklerimden çok daha tuhaf.

Şimdi bazıları, filmi gerçekten sevdiklerini düşünseler de serinin tamamını izleme isteğini kendilerinde bulamayabilirler. Ghost (Hayalet), Dead Again (Yeniden Ölmek), Titanic (Titanik) gibi bazı filmler güya komple ve devamı çekilmemiş filmler olarak kalır. Bazen aklıma Book Of Shadows (Gölgelerin Dili) geldiğinde, bunun kötü bir film olmadığını düşünüyorum. Sanırım, The Blair Witch Project (Blair Cadısı) filmini de devam filmi gerektirmeyen filmler kategorisine dahil edebilirim. Ama, Friday The 13th öyle değil. Eğer ilk filmi gerçekten sevdiyseniz, Bölüm 2’yi size şiddetle tavsiye ederim çünkü bence bu ikisi, serinin geri kalanı için başlangıcın iki yarısını temsil ediyor (veya bir tamın iki yarısı olarak da düşünebilirsiniz). Bölüm 2 olmadan Friday The 13th bana eksik geliyor; aynı Star Wars (Yıldız Savaşları) ve The Empire Strikes Back (İmparator) filmlerinin efsaneyi Return Of The Jedi (Jedi’nin Dönüşü) olmadan bitirmesi ve tüm boşlukların sonsuza kadar dolmadan kalması gibi. Aslında, benim önerim serinin tamamını izlemeniz çünkü arada diğerlerinden daha az önemli olan bazı bölümler olsa da, diğer muhteşem filmler sayesinde tüm seri en azından iyi olarak kalacaktır..

BUNLARI BİLİYORMUSUNUZ?

- Filmin sinemalarda gösterime girdiği ilk birkaç hafta sonu, makyaj/efekt uzmanı Tom Savini, Jason’un gölden yükselerek Alice’i yakaladığı sahneye izleyicilerin vereceği tepkiyi görmek için filmlerin son beş dakikalarına gidiyordu.

- Adrienne King başlangıçta içerdiği canlı vahşet nedeniyle filmde oynamak istemiyordu ama fikrini değiştirdi.

- Tom Savini, bir mankeni pencereden fırlatılan bir insana dönüştürüyor.

- 1958 başlangıcında öldürülen ilk rehberin adı jenerikte “Barry” olarak geçiyordu. Ancak resim açıklamalarında adı “Gary” olmuştu.

- Jason’un Alice’e saldırdığı güya son sahne üç kez çekilmişti. Biri Eylülde, ardından Ekimde ve son olarak dışarıda hava sıcaklığının –2 derece olduğu Kasım’da çekilmişti.

- Adrienne King, Alice rolünü orijinal film yapımcıları Sally Field’i denemekten vazgeçtiğinde kapmıştı.

- Claudette’in öldürülüşünü gösteren bir sahnenin silindiği rivayet edilir. Açılış sahnesi üzerinde hiç çalışmadığını söyleyen Tom dahil filmin ekibi bunu reddetmişti. Ancak yine de Claudette’i boğazında bir palayla gösteren bir fotoğraf var ve bu büyük ihtimalle sadece promosyon amaçlı çekilmiş olabilir.

- Steve Christy adını filmin Ortak Yapımcısı Steve Miner’dan almıştı.

- Filmle dalga geçen çeşitli filmler de çekilmişti ve bunların en önemlisi Saturday the 14th (14. Cumartesi) idi.

- Jason’un filmin sonunda sürpriz bir biçimde ortaya çıkması fikri makyaj tasarımcısı Tom Savini’ye aittir.

- Sean Cunningham’ın film için aradığı aktörlerin “Bir Pepsi reklamında oynayabilecek iyi görünümlü çocuklar” olduğunu söylediği rivayet edilir.

- Estelle Parsons başta Bayan Voorhees rolü için düşünülmüştü.

- Bill’in bir kapıya oklarla saplandığı sahnede gözleri sürekli seğiriyordu çünkü Savini’nin uyguladığı göz efekti gözlerini yakıyordu ve dayanılmaz ağrılar veriyordu.

Devilboy